Montaj Aleti Çeşitleri ve Fiyatları

Montaj aletleri, bir tesisat hattını oluşturan birleştirme yöntemlerinin aletleridir: presleyerek, diş açarak, lehimleyerek, kaynatarak veya boruyu şekillendirerek. Hangi aletin gerekeceğini boru malzemesi ve bağlantı yöntemi birlikte belirler; aynı hatta bile farklı bölümler farklı yöntem isteyebilir. Kataloğumuzda elektro-hidrolik pres makineleri, diş açma ve yiv açma ekipmanları, boru bükme, boru genişletme, T çekme ve havşa açma setleri, lehim ve plastik kaynak aletleri ile elmasla karot kesim ürünleri bulunuyor.

Birleştirme yöntemleri ve gerektirdikleri alet

Yöntem seçimi keyfi değildir. Pres bağlantı hızlıdır ve alev gerektirmez, bu yüzden yanıcı ortamlarda ve tadilatta tercih edilir; buna karşılık her çap ve malzeme için ayrı çene ister. Dişli bağlantı çelikte standarttır ve sökülebilir. Lehim ve kaynak ise sökülemez bağlantı verir.

Pres makinelerinde çene uyumu

Elektro-hidrolik preslerde asıl belirleyici makine değil, çenedir. Her fitting sisteminin kendi pres profili vardır ve çene bu profile göre üretilir; yanlış profildeki bir çene fittingi sıkar ama sızdırmazlığı sağlayan geometriyi oluşturmaz. Bağlantı ilk anda sağlam görünür, basınç altında sızdırır.

İkinci nokta çenenin bakımıdır. Pres çeneleri belirli sayıda çevrimden sonra kontrol edilmelidir; çene yüzeyindeki aşınma ve kirlenme, pres profilinin tam oluşmamasına yol açar. Çene yüzeylerinin temiz tutulması ve mafsal noktalarının yağlanması, hem bağlantı kalitesini hem çene ömrünü korur.

Boru genişletme, T çekme ve havşa açma

Bu üç işlem, fitting kullanmadan bağlantı oluşturmayı sağlar. Genişletme, borunun ucunu bir sonraki boruyu içine alacak kadar açar; böylece ek parça olmadan boru boruya geçer. T çekme, ana boru üzerinde yan çıkış oluşturur ve tek bir kaynak noktasıyla dallanma sağlar. Havşa açma ise borunun ucunu koni biçiminde açarak rakorlu bağlantı için yüzey oluşturur.

Üçünün de ortak koşulu aynıdır: borunun ucu eksene dik kesilmiş, çapaktan arındırılmış ve yeterince yumuşak olmalıdır. Eğri kesilmiş bir uçta genişleyen kesit oval çıkar; içeride kalan çapak ise havşa yüzeyinde çatlak başlangıcı oluşturur. Sert bakırda bu işlemler zorlanırsa çatlak oluşur; tavlanmış boru kullanmak veya bölgeyi tavlamak gerekir.

Lehim ve plastik kaynakta sıcaklık

Bakır boru lehiminde başarıyı belirleyen şey alevin büyüklüğü değil, ısının doğru yere ve doğru miktarda verilmesidir. Isıtılması gereken yer lehim teli değil borunun kendisidir; boru yeterince ısındığında lehim kılcal etkiyle boşluğa kendiliğinden çekilir. Alev doğrudan lehime tutulduğunda lehim erir ama boşluğa girmez ve bağlantı içten boş kalır.

Plastik boru alın kaynağında ise iki değer kritiktir: ütü sıcaklığı ve bekleme süresi. Süre kısa olduğunda erime yeterli derinliğe inmez, uzun olduğunda malzeme aşırı akar ve boru kesiti daralır. Her iki durumda da hata dışarıdan görünmez, hat basınç altına alındığında ortaya çıkar. Boru ve fittingin ütüye aynı anda takılması ve süre sonunda bekletmeden birleştirilmesi gerekir.

Ortak kural: uç hazırlığı

Bu kategorideki bütün yöntemlerin ortak zayıf noktası boru ucunun hazırlanmasıdır. Boru eksene dik kesilmemişse pres profili tam oturmaz, diş kademeli çıkar, havşa oval olur, kaynak yüzeyi eksik erir. İç çapak ise hem akışı daraltır hem contaları keser.

Bu yüzden düzgün bir boru kesicisi ve rayba, montaj aletleri kadar temel ekipmandır. Testereyle kesilen boru ucu her zaman düzeltme ister; boru kesicisiyle kesilen uç ise yalnızca içten raybalanır.

Sıkça sorulan sorular

Pres çenesi her fittinge uyar mı?

Hayır. Her fitting sisteminin kendi pres profili vardır ve çene bu profile göre üretilir. Yanlış profildeki çene fittingi sıkar ama sızdırmazlığı sağlayan geometriyi oluşturmaz; bağlantı basınç altında sızdırır.

Pres bağlantı mı dişli bağlantı mı seçmeliyim?

Pres bağlantı hızlıdır ve alev gerektirmez, yanıcı ortamlarda ve tadilatta avantajlıdır ama her çap ve malzeme için ayrı çene ister. Dişli bağlantı çelik boruda standarttır ve sökülebilir olması bakım kolaylığı sağlar.

Bakır lehiminde lehim boşluğa neden girmiyor?

Alev doğrudan lehim teline tutulduğu için. Isıtılması gereken yer borudur; boru yeterince ısındığında lehim kılcal etkiyle boşluğa kendiliğinden çekilir. Alevi lehime tutmak, lehimin erimesine ama bağlantının içten boş kalmasına yol açar.

Plastik kaynakta bekleme süresi neden önemli?

Süre kısa olduğunda erime yeterli derinliğe inmez, uzun olduğunda malzeme aşırı akar ve boru kesiti daralır. İki hata da dışarıdan görünmez, hat basınç altına alındığında ortaya çıkar. Boru ve fitting ütüye aynı anda takılıp süre sonunda bekletmeden birleştirilmelidir.

Sert bakır boruya havşa açılır mı?

Zorlanırsa çatlar. Havşa, genişletme ve T çekme işlemleri tavlanmış yumuşak boruda yapılır. Sert bakırda çalışmak gerekiyorsa bölge tavlanarak yumuşatılmalıdır.

Boru ucunu neden raybalamak gerekiyor?

Kesme sırasında oluşan iç çapak hem akışı daraltır hem contaları keser, ayrıca pres profilinin ve havşanın düzgün oluşmasını engeller. Boru kesicisiyle kesilen uç yalnızca içten raybalanır; testereyle kesilen uç ayrıca dikliği için düzeltme ister.